układ ruchu

ruch rzeskowy

za te ruch odpowiada tubulina bialko kurcxliwe

ruch miesniowy dzielimy na

ruch lokomotoryczny oraz ruch okreslonych czesvi viala

ruch miesniowy

uczestnicza w nim wyspecjalizowane komorki i wlokna kolagenowe ktore tworza miesnie

uklad ruchu u plazinvow wrotkow nivieni i pierscienic

za ruch idpowiadaja miesnie gladkie. Skurcze tych miesni powoduja orzemieszczanie sie i zmiana cisnienia parenchymy lub plynu ktory wyprlnia jame ciala co pozwala na przemieszczanie sie ciala. plyn oraz mjesnie twitza szkielet hydrauliczny

ruch u stawonogow oraz kregiwcow

u nich za ruch odpowiadaja miesnie poprzecznie prazkowane sa one przyczepione do szkieletu i wraz z nim tworza uklad ruchu pofporzadkowany ukladowi nerwowemu skurcze miesni sa bardzo szybkie

szkielet zewnetrzny

wystepuje u bezkregowcow oraz jest miejscem przyczepu miesni i chroni organizm przed niekorzystnym wplywem srodowiska zewnetrznego

szkielet wewnetrzny

wystepuje u kregowcow jest miejscem przyczepu miesni i chroni niektore narzady wewnetrzne

bierna i czynna czesc jkladu ruchu

bierna to kosci czynna to miesnie

funkcje kosci

bone functionsmiejsce przyczepu miesni sa rusztowaniem ciala i nadaja mu ksztalt cchronia narzady wewnetrzne sa magazynem wapnia i innych pierwiastkiw pelnja funkcje krwitworcza

sklad kosci

osteocyty, osteoblasty, ostroklasty, substancja miedzykomorkowa (wlokna kolagenowe sole mineralne)

sprezystosc kosci

dzieki zwiazka organicznym

twardosc kosci

warunkuja im sile mineralne

ilosc kosci

niworodek ma ich ok 270 a osoba dorosla ok206-208

demiralizacja

obnizenie zawartosci soli mineralnych w tkance uczestnicza w niej komorki kościogubne i komórki kościotwórcze

szkielet czlowieka

human skeletonjest to konstrukcja zbudowana z polacxonych ze soba kosci w jego sklad wchodzi szkielet osiowy oraz szkielet konczyn

gkanka kostna

sklada sie z tkankk kostnej zbitej i gabczastej

tkanka kostna zbita

buduje zewnetrzne warstwy kosci plaskich i warst nasad kosci dlugich oraz bufuje trzony kosci dlugich

gkanka kostna gabczasta

wypelnia wnetrze kosci

ksztalty kosci

plaskie rozniksztaltne dlugie krotkie

Budowa kosci

kosci sa okryte okostna pod nia znajduje sie tkanka kostna zbita a wnetrze kosci wypelnia tkanka kostna gabczasta oraz szpik kostny powierzchnie nasad pokrywa tkanka chrzestna szklista

okostna

jest bogato unaczyniona i unerwiona pelni funkcje odzywcza. Jej wewnetrzna czesc zawiera konorki kosciotworcze i kosciogubne

szpik kostny

bone marrowwypelnia on jake szpikowa. U dzieci wystepuje szpik kostny czerwony ktory odpowiada za tworzenie elementow morgotycznych krwi. U doroslych w wiekszosci kosci wystepuje szpik kostny zolty ktory sklada sie glownie z komorek tluszczowych

jakie sa polaczenia kosci

ścisłe lub ruchome

polaczenia scisle

kosci maja ograniczona ruchomosc polaczenia te dzielimy na wiezlozrosty, chrzastkozrosty, kosciozrosty

wiezlozrosty

w ktorych kacznikiem jest tkanka laczna wloknista naleza: szwy czaszki u dzieci, wiezadla

wiezadla

sa to pasma tkanki lacznej wzmacniajace polaczenia kosci i stabilizujace szkielet

chrzastkizrosty

kosci lacza sie ze siba za pomoca gkankk chrzestnej naleza: miedzy zebrami a mostkiem, miedzy kregami

kosciozrosty

lacznikiem jest tkanka kostna powstaja one na skugek kostenienia wiezlizrostow lub chrzastkozrostow wystepuja: w czaszce doroslego i miednicy

polaczenia ruchome

sa to stawy umozkiwiaja one ruch kosci wzgledem siebie

budowa stawu

powierznia stawowa, glowa stawu, panewka stawu, torebka stawowa, jama stawowa, czasem wiezadla wewnatrz stawowe

powierzchnie stawowe

sa to powierzchnje kosci ktore teorza staw sa pokryte tkanka chrzestna szklista

glowa stawu

to fragment kosci na ktorym znajduje sie wypukla czesc powierzchni stawowej

panewka stawu

to odpowiadajacy glowie stawu dragment kosci z wklesla powierzchnia stawowa

torebka stawowa

orzytrzymuje kosci oraz zamyka jame stawowa. Sklada sie z dwoch warstw 1- błony włóknistej ktora stabilizuje staw i 2- błony maziowej ktora zawiera dobrze rozwiniete naczynia krwionosne i limfatyczne. Wytwarza maź stawowa

maz stawowa

jest przesączem osocza krwi jej rola polega na dostarczaniu skladnikow odzywczych do tkanki vhrzestnej orwz zmniejsza tarcie

jama stawowa

waska przestrzen miedzy powierzchniami stawowymi

rodzaje stawow

staw obrotowy staw zawiasowy staw siodełkowy staw elipsoidalny staw kulisty staw plaski

staw elipsoidalny

np staw promieniowo nadgarstkowy umozliwia on ruchy w dwoch plaszczyznach glowa i oanewka stawowa maja ksztalt elipsy

staw plaski

flat pondwystepuje miedzy koscmi stepu umozliwia niewielkie ruchy w wielu plaszczyznach jego powierzchnie stawowe sa prawie plaskie

staw kulisty

no staw biodrowy umizliwia ruchy we wszystkich plaszczyznach glowa ma kulisty ksztalt a panewka wklesly

staw siodelkowy

np staw nadgarstkowo sródręczny kciuka umozliwia ruchy w dwoch plaszczyznach glowa i panewka stawowa maja ksztalt siodla

staw zawiasowy

np staw łokciowy umozliwia ruchy w jednej plaszczyznie glowa ma ksztal walca panewka stawu ma ksztalt wklesly

staw obrotowy

np staw miedzy dzwigaczem a obrotnikiem umozliwia ruchy w jednej plaszczyznie glowa stawu jest osadzona w panewce o ksztalcie pieracienia

szkoelet osowy

pelni funkcje podporowe oraz ochrone sklada sie z czaszki kregoslupa i szkieletu klatki piersiowej

czaszka

skullsklada sie z mozgoczaszki oraz trzewioczaszki zalicza sie rowniez do niej kosteczki sluchowe

mozgoczaszka

jest to tylnia badz gorna czesc czaszki ktora chroni mozgowie. U doroslych kosci jej sa polaczone szwami a u niworodkow kosci sa oddzielone pasmami gkanki lacznej ktore tworza pola styku nazywane ciemiaczkiem

trzewioczaszka

inaczej dolna lub przednia czesc czaszki chroni ona poczatkowe odcinki przewodu pokarmowego i oddechowegoa takze wiekszosc narzadow zmyslu

budowa mozgoczaszki

kosc czolowa kosci ciemieniowe kosci skroniowe kosc potyliczna kosc klinowa kosc sitowa

twarzoczaszka budowa

kosci łzowe kosci nosowe kosci szczekowe kosci jarzmowe kosc gnykowa i zuchwa

zatoki dzielimy na

the sinuses are divided intozatoki kliniwe zatoki szczekowe zatoki czolowe zagoki sitowe

zatoki

sa to przestrzenie wyscielane blona dluzowa i wypelnine powietrzem igrzewaja one oraz nawilzaja powietrze wdychane przez nos wplywaja na barwe glosu oraz pelnia funkcje rezonatorow

kregosłup

biegnie od podstawy czaszki do konca tlowia staniwi gloena podpore ciala oraz ochrone dla rdzenia kregowego sklada sie on z kregow oraz krazkow miedzykregowych miedzy nimi

kregosłupdzielimy na

odcinek szyjny piersiowy ledzwiowy krzyzowy i ogonowy

kregi budowa

zbudowane sa z trzonu luku ktory od niego odchodzi ku tylowi ciala oraz odchodzacych od luku wyrostkow

kanal kregowy

teorza gk sasiadujace ze siba luki kregow ochraniaja one rdzen kregowy

rodzaje wyrostkow

types of growthskolczysty poprzeczne stawowe

odcinki kregoslupa i ilosc kregow

sklada sie z 33-34 kregow i dzieli sie na 5 odcinkow: odcinek szyjny ledzwiowy piersiowy krzyzowy ogonowy

odcinek szyjny

sklada sie z 7 kregow i staniwi oparcie dla czaszki

odcinek piersiowy

sklada sie z 12 kregow i wchodzi w sklad klatki piersiowej

odcinek ledzwiowy

lumbar sectionsklada sie z 5 kregow ktore dziwagaja ciezar gornej czesci ciala sa tam najwieksze kregi

odcinek krzyzowy

sklada sie z 5 zrosnietych ze soba kregow tworzacych kosc krzyzowa kosc ta jest jedna z kosci miednicy

szkielet klatki piersiowej

sklada sie z odcina piersiowego kregoslupa 12 par rzeber oraz mostka polaczone sa ze siba chrzastkozrostami oraz stawami

zebra

to kosci dlugie splaszczone ktore nie maja jamy szpikowej w swoim trzonie wyrozniamy zebra prawdziwe rzekome oraz wolne

rzebra prawdziwe

jest ich 7 par fochodza bezpisrednio di mostka j sie z nim lacza

zebra rzekome

jest ich 3 pary lacza sie z mostkiem dziki chrzastce zebra 7

zebra wolne

jest ich 2 pary i nie sa one polaczone z mostkiem

mostek

jest nieparzysta koscia plaska zamgkajaca klatke piersiowa od przodu sklada sie z trzech czesci rizszerzonej gornej (rekojesci mostka) wydluzonej srodkowej (trzon mostka) i waskiej dolnej (wyrostka mieczykowatego mostka)

szkielet konczyn

sklada sie z kosci konczyn gornych wilnych kosci obreczy barkowej kosci konczyn dolnych wolnych kosci obreczy miednicowej

szkielet konczyny gornej

tworza go szkielet konczyny gornej wilnej (ramienna promieniowa i lokciowa) oraz szkielet obreczy barkowej (obojczyki lopatki) obojczyk laczy mostek z koscia ramienna a lipatka tworzy staw barkiwy z koscia ramienna

szkielet konczyny dolnej

sklada sie ze szkieletu konczyny dilnej wilnej (udowa piszczelowa strzalkowa stepu srodstopia i palcow) i szkielet ibreczy miednicowej (krzyzowa guziczna dwie miednicowe) kosc miednicowa s ufiwa teorzy staw biodrowy i laczy szkielet kd z kregoslupem

spojenje lonowe

kosci miednicowe sa nim polaczone od orzodu